ΤΗΝ ΡΩΜΗΟΣΥΝΗ ΜΗΝ ΤΗΝ ΚΛΑΙΣ , ΑΝΘΕΙ Κ ΦΕΡΕΙ ΚΙ ΑΛΛΟΥΣ (X) – ΟΜΠΡΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑΙ ΦΡΑΤΟΡΙΑΙ ΑΝΑ ΤΗΝ ΣΦΑΙΡΑΝ


( ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ  26/01/16)

9) Τα φεουδαρχικά θεµέλια των ισχυρισµών των Φράγκων ότι υπερέβησαν τους Πατέρας της Ρωµαιοσύνης.

Βασική προϋπόθεσις της φραγκικής εθνικής ιδεολογίας, ήτις απετέλεσε το θεµέλιον του φεουδαλισµού, ήτο η ιδέα της φυσικής και θεόθεν υπεροχής της φραγκικής ή γερµανικής φυλής έναντι των άλλων φυλών, συµπεριλαµβανοµένης βεβαίως της Ρωµαιοσύνης ή της «Γραικοσύνης». Εν χρόνω η ιδεολογία αύτη µετεβλήθη εις την φυσικήν και θεόθεν υπεροχήν της τάξεως των ευγενών έναντι των δουλοπάροικων. Η ρατσιστική ιδεολογία των Ναζιστών του Χίτλερ έχει εντεύθεν την ιστορικήν της ρίζαν. ∆εν δύναται παρά η ιδεολογική αύτη πεποίθησις περί φυλετικής και εθνικής και ταξικής υπεροχής να εκδηλωθή εις όλας τας πνευµατικάς εκφάνσεις. Εφ’ όσον δε η Εκκλησία και η θεολογία µαζί µε το στρατιωτικόν στάδιον απετέλουν τα µόνα ενδιαφέροντα των ευγενών, ήτο φυσικόν να πιστεύουν ότι η  φραγκική λατινική Χριστιανοσύνη και η θεολογία αυτής δεν δύναται παρά να είναι ανωτέρα της «γραικικής» Χριστιανοσύνης και θεολογίας. ∆ιά τούτο ακριβώς δεν ηρκέσθησαν οι Φράγκοι εις τον απλούν τερµατισµόν της πατερικής θεολογίας τον η’ αιώνα, αφού οι µετέπειτα Ρωµαίοι Πατέρες κατεπολέµησαν και κατεδίκασαν το φραγκικόν Filioque, αλλά επροχώρησαν αγράµµατοι όντες τότε και εις τον ισχυρισµόν ότι υπερέβησαν τους Πατέρας της Ρωµαιοσύνης. Το γεγονός τούτο αποκρύπτεται από τα όµµατα των δυτικών ιστορικών, διότι οι Φράγκοι κατά την κρίσιµον περίοδον της ενάρξεως της φραγκικής θεολογικής παραδόσεως τον η’ αιώνα ησχολούντο µε το θέµα της κατακτήσεως του πατριαρχείου της Πρεσβυτέρας Ρώµης. Ως κυρίαρχοι δε της Πρεσβυτέρας Ρώµης και βέβαιοι όντες ότι αργά ή γρήγορα θα επιτύχουν να εγκαταστήσουν µονίµως πλέον µη Ρωµαίους αλλά Φράγκους πάπας, ανέπτυξαν όλας εκείνας τας θεωρίας περί της υπεροχής και εξουσίας του πάπα, αι οποίαι έγιναν τα θεµέλια της φραγκικής Παπωσύνης µε όλας τας αξιώσεις της έναντι των µετονοµασθέντων εις «Γραικικά» πατριαρχείων της Ανατολής. Ως δε ήτο φυσικόν, διετήρησαν ως µονοπώλιον δια τον εαυτόν των το όνοµα «ρωµαϊκή» εκκλησία και ωνόµασαν τας πραγµατικάς ρωµαϊκάς εκκλησίας των ανατολικών πατριαρχείων «γραικικάς».

10) Η Εκκλησία των Ρωµαίων ως το κατ’ εξοχήν φραγκικόν µέσον καθυποτάξεως των δυτικών αλλά και ανατολικών Ρωµαίων εις την Φραγκοσύνην.

Εκ των ανωτέρω φαίνεται σαφώς πως οι Φράγκοι κατήργησαν την ρωµαϊκήν εθναρχίαν της γαλλικής Ρωµανίας γενόµενοι οι ίδιοι οι επίσκοποι και ηγούµενοι των Ρωµαίων και ούτω κατήργησαν ουσιαστικώς και την εθναρχίαν του Ρωµαίου ακόµη πάπα της πρεσβυτέρας Ρώµης, εφ’ όσον τυπικώς µόνον εδέχοντο την εξουσίαν του εντός της Φραγκιάς.

Επειδή η σκέψις ότι υπήρχον ακόµη Ρωµαίοι εντός της Φραγκιάς τον θ’ και τους µετέπειτα αιώνας, θα είναι δια µερικούς παράδοξος, αφού άπαξ κατακτηθή ένας λαός παύει να υπάρχη δια τους Ευρωπαίους και Αµερικανούς ιστορικούς, δια τούτο παραπέµποµεν τον αναγνώστην εις την νοµοθεσίαν του Καρλοµάγνου του έτους 798 όπου κατά τρόπον συστηµατικόν βλέπει κανείς ότι τα πρόστιµα εις βάρος των Ρωµαίων είναι συνήθως τα δίπλα και αι ποιναί πολύ βαρύτεραι από ό,τι είναι δια τους Φράγκους δια τα ίδια ακριβώς παραπτώµατα και εγκλήµατα190[190]. Το γεγονός µόνον ότι η φραγκική νοµοθεσία έκαµε τόσον σαφή διάκρισιν µεταξύ Φράγκων και Ρωµαίων σηµαίνει ότι η εθνική συνείδησις ήτο ακόµη ακµαία µεταξύ των Ρωµαίων. Πρέπει να γίνουν συστηµατικαί έρευναι δια να εξακριβωθή πότε και πώς µετεβλήθη και περιωρίσθη αυτή η εθνική συνείδησις εις θρησκευτικήν, ώστε αντί να λέγωνται Ρωµαίοι να λέγονται Ρωµαιοκαθολικοί πράγµα το οποίον έλεγον οι ευγενείς απόγονοι των Φράγκων. Επίσης εγένετο ποτέ αποδεκτόν προ της Γαλλικής Επαναστάσεως να λέγωνται Φράγκοι και οι δουλοπάροικοι, τεχνίται και αστοί; Είναι γεγονός γενικώς αποδεκτόν ότι υπήρχε πολύ εντονωτέρα η συνείδησις της ταυτότητος και αλληλεγγύης των ευγενών όλων των ευρωπαϊκών κρατών µεταξύ των και ουδεµία ταυτότης εθνικής συνειδήσεως µεταξύ των κατά τόπους ευγενών και δουλοπάροικων. Φαίνεται ότι η σχέσις µεταξύ των ευγενών και των δουλοπάροικων ήτο παράλληλος µε την σχέσιν µεταξύ Τούρκων και κατακτηθέντων Ρωµαίων ή Αράβων και κατακτηθέντων Ρωµαίων. Απαραίτητος πάντως δια την επιτυχή κυριαρχίαν των Φράγκων επί των κατακτηθέντων Ρωµαίων ήτο η διατήρησις της ιδέας ότι οι Φράγκοι υπακούουν απολύτως εις τον πάπαν της Πρεσβυτέρας Ρώµης ως και εις τους εκκλησιαστικούς νόµους του αυτοκράτορος των Ρωµαίων. Τούτο, διότι βασικόν θεµέλιον της Χριστιανοσύνης ήσαν αι αποφάσεις των οικουµενικών συνόδων της Ρωµανίας. Ο εν Κωνσταντινουπόλει Νέα Ρώµη βασιλεύς των Ρωµαίων συνεκάλεσε και συνεκάλει όλας τας οικουµενικάς συνόδους της εκκλησίας των Ρωµαίων και µε την εκ µέρους του υπογραφήν των πρακτικών εγένοντο αι αποφάσεις αυτών νόµοι του έθνους των Ρωµαίων και γενικώτερα ολοκλήρου της Χριστιανοσύνης. Ούτω γενόµενοι Ορθόδοξοι τυπικώς τουλάχιστον, απέκτησαν οι Φράγκοι αίσθησιν και γνώσιν της σπουδαιότητος της ρωµαϊκής ιδέας, προ πάντων εις την συνείδησιν των κατακτηθέντων εν τη Φραγκία Ρωµαίων δουλοπάροικων. Οι Φράγκοι διοικηταί ευγενείς εν τω κρατεί και τη Εκκλησία ήσαν πολύ ολίγοι εν συγκρίσει µε το πλήθος των κατακτηθέντων Ρωµαίων.

Τούτο φαίνεται σαφώς από το γεγονός ότι η τάξις των ευγενών απετέλει περίπου τα 2% µόνον του πληθυσµού της Φραγκιάς κατά την Γαλλικήν Έπανάστασιν το 1789191[191]. Η αναλογία µεταξύ Ρωµαίων και Φράγκων τον στ’ – θ’ αιώνα θα ήτο η ιδία192[192]. Όταν έχη τις τα τοιαύτα υπ’ όψιν, εξηγούνται κάλλιστα αι αντιφάσεις εις τα συνταγέντα Βιβλία του Καρόλου του Μεγάλου (Libri Carolini) και εις τα πρακτικά και κανόνας της εν Φραγκφούρτη συνόδου των Φράγκων το 794. Αφ’ ενός µεν υβρίζεται το γένος των Ρωµαίων ως ανήθικον και ειδωλολατρικόν193[193] και καταδικάζεται η διδασκαλία της Ζ’ Οικουµενικής Συνόδου194[194], αφ’ ετέρου δε αναγνωρίζεται ο πάπας και η ρωµαϊκή εκκλησία της πρεσβυτέρας Ρώµης ως η ανωτάτη και µοναδική αυθεντία της Χριστιανοσύνης, µε την οποίαν οι Φράγκοι πάντοτε δήθεν συµφωνούν195[195]. Μάλιστα εις την εν λόγω σύνοδον των Φράγκων ήσαν παρόντες εκπρόσωποι του πάπα Αδριανού Α’ (772 795)196[196].

Ο πάπας ούτος όµως, όχι µόνον ήτο και αυτός µέλος του γένους των υβριζοµένων Ρωµαίων, αλλ’ εν άκρα αντιθέσει προς τους Φράγκους ήτο και ένθερµος υπαστηρικτής της διδασκαλίας της Ζ’ Οικουµενικής Συνόδου και επί πλέον έλαβε µέρος εις αυτήν µέσω των αντιπροσώπων του, υπογράψας µάλιστα τα πρακτικά. Αι αντιφάσεις αύται, αίτινες δηµιουργούν σοβαρά προβλήµατα εις τους δυτικούς ιστορικούς, εξηγούνται, κάλλιστα από την επιθυµίαν και την ανάγκην των Φράγκων να φαίνωνται ως πάντοτε σύµφωνοι µε την εκκλησίαν των υποδούλων Ρωµαίων. Από το γεγονός ότι η τάξις των ευγενών της Φραγκιάς απετέλει τα 2% µόνον του όλου πληθυσµού, δύναται κανείς να εικάση ότι ολίγοι Φράγκοι εκυβέρνων πλήθος πολύ µεγαλύτερον από αυτούς. Ασφαλώς τούτο κατέστη δυνατόν µόνον δια της υπ’ αυτών υπερφαλαγγίσεως της εθναρχίας της Πρεσβυτέρας Ρώµης εν τη ∆ύσει δια διαβρώσεις και κατακτήσεως της εκκλησιαστικής διοικήσεως αλλά και της δηµιουργίας σταθεράς εικόνος του εαυτού των ως πιστών τέκνων της πνευµατικής Ρωµαιοσύνης. Το ότι άλλη ήτο η εικών των δήθεν πιστών εις την ρωµαϊκήν εκκλησίαν Φράγκων και άλλη η πραγµατικότης φαίνεται σαφώς και από το γεγονός ότι οι Φράγκοι πρώτον προσέθεσαν το Filioque εις το σύµβολον της πίστεως, εν συνεχεία εδογµάτισαν αυτό το 809 και µετά επληροφόρησαν τον πάπαν. Όταν ο πάπας επέµεινε να αφαιρέσουν οι Φράγκοι την προσθήκην, ούτοι δεν το έπραξαν. Ούτε όµως κατεδίκασαν ποτέ την εν τη Πρεσβύτερη Ρώµη ρωµαϊκήν εκκλησίαν δια την αντίστασίν της εις το Filioque197[197]. Όµως εστράφησαν αγρίως κατά των ελληνοφώνων ανατολικών Ρωµαίων. Αλλά πάλιν, δια να διατηρήσουν τον µύθον της απολύτου υποταγής των εις την Ρωµαιοσύνην, ήτο αδύνατον να στραφούν κατά των εκκλησιών των εν τη Ανατολή Ρωµαίων. Εποµένως δια να πολεµήσουν εκκλησιαστικώς και δογµατικώς τους ανατολικούς Ορθοδόξους ήλλαξαν το εθνικόν και κρατικόν όνοµα των από Ρωµαίους εις «Γραικούς». Ούτω ακινδύνως έγραφαν έργα κατά των πλανών των «Γραικών», και όχι των «Ρωµαίων». Ούτως εξηγείται, πως το µέγα πλήθος των εχόντων ρωµαϊκά αισθήµατα απογόνων των κατακτηθέντων δυτικών Ρωµαίων εστράφησαν εν καιρώ εναντίον των «Γραικών» και του «Γραικού» εν Κωνσταντινουπόλει βασιλέως. Εποµένως, όπως εις το θέµα της Ζ’ Οικουµενικής Συνόδου, ούτω και εις το Filioque οι Φράγκοι δηµιουργούν τον η’ και θ’ αιώνα την εντύπωσιν ότι συµφωνούν απολύτως µε την ρωµαϊκήν εκκλησίαν αλλά όχι µε µίαν «γραικικήν» ήτις αρχίζει τότε να εµφανίζεται εις την ιστορικήν φαντασίαν των Ευρωπαίων. Αι ενέργειαι αυταί των Φράγκων δηλώνουν την ανησυχίαν των ως προς την ικανότητα των να επιβάλουν τελικώς την εξουσίαν των επί των κατακτηθέντων δυτικών Ρωµαίων.

Αλλά δηλώνουν επίσης ότι την εποχήν αυτήν απώλεσαν πως την ιδέαν ότι δύνανται κάποτε, αργά ή γρήγορα, να κατακτήσουν το ανατολικόν µέρος της Ρωµανίας και ήθελον αποτελεσµατικά πλέον να αποκόψουν την σύνδεσιν µεταξύ των υποδούλων δυτικών και ελευθέρων ανατολικών Ρωµαίων. Η δύναµις της ανατολικής Ρωµανίας φαίνεται την εποχήν αυτήν µε την επιτυχή έναρξιν της ρωµαϊκής επανακτήσεως της κάτω ιταλικής Ρωµανίας από τους Σαρακηνούς το 867.

Συνέφερε λοιπόν εις τους Φράγκους να εµφανίσουν τους ούτω επανακάµψαντας εις την κάτω Ιταλίαν Ρωµαίους και συνορεύοντας τώρα µάλιστα µε την εν Ιταλία Φραγκίαν ως αιρετικούς «Γραικούς», δια να µη γίνη συµµαχία µεταξύ των υποδούλων και ελευθέρων Ρωµαίων. ∆εν είναι τυχαίον λοιπόν ότι κατά τα χρόνια αυτά κάµουν την πρώτην εµφάνισίν των τα φραγκικά έργα κατά των «Γραικών». Επίσης δηλώνουν αι ενέργειαι αυταί ότι οι Φράγκοι απέκλεισαν την ιδέαν ότι θα ηδύναντο να έχουν δύο επισήµους γλώσσας, την λατινικήν και την ελληνικήν, όπως είχον οι πραγµατικοί Ρωµαίοι και ούτως εταύτισαν την ρωµαϊκότητα αποκλειστικώς µε την λατινικήν γλώσσαν. ∆ιό και επικρατεί τόσον ισχυρώς µέχρι σήµερον εις τους Ευρωπαίους αλλά και Ρώσους και Νεοέλληνας η ιδέα ότι το ρωµαϊκόν είναι µόνον το λατινικόν ή ότι παν το λατινικόν µόνον ή φραγκολατινικόν είναι ρωµαϊκόν.

(ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ)

Του Makaros π. Ιωάννη Ρωμανίδη

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

190[190] Mansi, XIII, 281-324.

191[191] R. Ergang, Europe from the Renaissance to Waterloo, D. C. Heath and Company, Boston 1939, σελ. 625.

192[192] Υπολογίζεται ότι ο πληθυσµός της γαλλικής Ρωµανίας κατά την κατάκτησιν αυτής υπό των γερµανικών φυλών αρχάς και µέσα του ε’ αιώνος ήτο ίσως 20.000.000. Ίδε Gerald Simon, Barbarian Europe, Time – Life Books, New York, 1968, σελ. 11. 2% του αριθµού τούτου είναι 400.000. Είναι πολύ αµφίβολον εάν οι Φράγκοι κατακτηταί της γαλλικής Ρωµανίας υπερέβαινον τον αριθµόν τούτον. Εν τοιαύτη περιπτώσει η αναλογία µεταξύ των πρώτων εν γαλλική Ρωµανία Φράγκων και των «ευγενών» απογόνων αυτών έναντι των Ρωµαίων και των δουλοπαροίκων απογόνων αυτών έµεινε µέχρι της γαλλικής επαναστάσεως σταθερά ή η τάξις των ευγενών ηυξήθη κατ’ αναλογίαν από 1/2% εις 2% ή 1% εις 2% κ.ο.κ. Πιστεύεται υπό τίνων ότι εκάστη γερµανική φυλή εισελθούσα εις τας δυτικάς επαρχίας της Ρωµανίας δεν υπερέβαινε κατά πολύ τας 100.000. Ίδε W. Κ. Ferguson, European Civilization, Boston, 1942 – 1943, σελ. 159. 193

[193] Ίδε. G. Seeliger, Conquests and Imperial Coronation of Charles the Great, C Μ Η, II, 618.

194[194] Αυτόθι, σελ. 616-618: Henry R. Percival, The Seven Ecumenical Councils, Their Canons and Dogmatic Decrees, Ν Ρ F, XIV, 578 – 583, 583 – 586.

195[195] Henry R. Percival, αυτόθι, 580.

196[196] Εν προκειµένω ο κ. Η. R. Percival αναγνωρίζει την παράδοσιν και επικαλείται αυθεντίας δι’ αυτήν καθ’ ήν η Ζ’ Οικουµενική Σύνοδος κατεδικάσθη υπό της Συνόδου ταύτης της Φραγκφούρτης αλλά δεν ευρίσκει δήθεν δι’ αυτήν µαρτυρίαν εις τα διασωζόµενα πρακτικά. Αυτόθι, σελ. 583 εξ. Η επιχειρηµατολογία όµως δια την στήριξιν της θέσεως ότι η σύνοδος αύτη του 794 δέν κατεδίκασε την Ζ’ Οικουµενικήν Σύνοδον βασίζεται σχεδόν αποκλειστικώς ή ουσιαστικώς εις την ιδέαν ότι είναι αδύνατον οι Φράγκοι να κατεδίκασαν Οικουµενικήν Σύνοδον την οποίαν επεκύρωσεν ο πάπας της Πρεσβυτέρας Ρώµης και µάλιστα εις σύνοδον όπου ευρίσκοντο αντιπρόσωποι του πάπα. Πάντως εν όψει των αναπτυχθέντων εν τω δοκιµίω τούτω πρέπει ο β’ κανών της συνόδου της Φραγκφούρτης του 794 να θεωρηθή σαφής παρά το γεγονός ότι ως τόπος συγκλήσεως αναφέρεται η Κωνσταντινούπολις και όχι η Νίκαια. Ρητώς καταδικάζουν οι Φράγκοι το 794 εις τον εν λόγω κανόνα «πρόσφατον σύνοδον την οποίαν οι Γραικοί είχον εις Κωνσταντινούπολιν περί της προσκυνήσεως των εικόνων, ότι πάντες πρέπει να κριθούν ως άξιοι αναθέµατος όσοι δεν αποδίδουν εις τας εικόνας των αγίων λατρείαν και προσκύνησιν ως εις την Αγίαν Τριάδα. Οι ηµέτεροι άγιοι Πατέρες απέρριψαν µε περιφρόνησιν και µε κάθε τρόπον τοιαύτην λατρείαν και προσκύνησιν και οµοφώνως κατεδίκασαν αυτήν». Ο κανών ούτος γίνεται σαφέστατος όταν συνδυασθή 1) µε τα Libri Carolini, αφού οι συγγραφείς αυτών είναι ως φαίνεται οι αναφερθέντες «ηµέτεροι άγιοι πατέρες», διότι οι Ρωµαίοι πάντες εν ιταλική Ρωµανία υπεστήριξαν την Ζ’ Οικουµενικήν Σύνοδον και 2) µε τα γραφέντα του βιογράφου του Καρλοµάγνου Einhard (ή Eginhard) ότι «απεφασίσθη υφ’ όλων (δηλαδή εις Φραγκφούρτην το 794) ότι η σύνοδος, ήτις προ ολίγων ετών συνεκλήθη εις Κωνσταντινούπολιν υπό της Ειρήνης και του υιού αυτής Κωνσταντίνου, και υπ’ αυτών καλείται όχι µόνον Ζ’ αλλά επίσης Οικουµενική, ούτε πρέπει να γίνεται αποδεκτή ούτε να καλήται Ζ’ ούτε Οικουµενική αλλά όλως άνευ αυθεντίας». Αυτόθι, σελ. 584. Ο Einhard επαναλαµβάνει το λάθος του εν προκειµένω β’ κανόνος όσον αφορά εις τον τόπον της συνόδου, αλλά προσθέτει τα ονόµατα των βασιλέων, οίτινες συνεκάλεσαν την σύνοδον και την πληροφορίαν ότι καλείται Ζ’ και Οικουµενική.

Λοιπόν αι τρεις µαρτυρίαι των Libri Carolini, του εν λόγω β’ κανόνος, και του Einhard είναι ακλόνητοι και δια τούτο πρέπει να περιγραφούν µε περισσότερον ωµόν ρεαλισµόν αι πραγµατικαί σχέσεις µεταξύ Ρωµαίων και Φράγκων και να εγκαταλειφθή ο ονειρώδης τρόπος µε τον οποίον φαντάζονται οι µεταγενέστεροι παπικοί την δήθεν υποταγήν των Φράγκων εις Ρωµαίους πάπας. Το γεγονός ότι οι Φράγκοι διαστρέφουν την διδασκαλίαν της Ζ’ Οικουµενικής Συνόδου ισχυριζόµενοι ότι εθέσπισεν όχι µόνον την προσκύνησιν αλλά και την λατρείαν των εικόνων δεν σηµαίνει ότι πράγµατι αγνοούσαν το γεγονός ότι η Ζ’ κατεδίκασε την λατρείαν και εδογµάτισε την προσκύνησιν, αλλά ότι εσκεµµένως ενεφάνιζον πλέον τους «Γραικούς» ως αιρετικούς και τους δυτικούς Ρωµαίους ως Ορθοδόξους, παρά το γεγονός ότι οι δυτικοί Ρωµαίοι υπεστήριξαν σταθερώς την διδασκαλίαν της Ζ’, ενώ πολλοί «Γραικοί» συνέχιζον να την πολεµούν.

197[197] Ίδε Ι. Σ. Ρωµανίδου, ∆ογµατική και Συµβολική Θεολογία, Θεσσαλονίκη 1973, σελ. 342 εξ

About sooteris kyritsis

Job title: (f)PHELLOW OF SOPHIA Profession: RESEARCHER Company: ANTHROOPISMOS Favorite quote: "ITS TIME FOR KOSMOPOLITANS(=HELLINES) TO FLY IN SPACE." Interested in: Activity Partners, Friends Fashion: Classic Humor: Friendly Places lived: EN THE HIGHLANDS OF KOSMOS THROUGH THE DARKNESS OF AMENTHE
This entry was posted in Books and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s