ΟΙ ΗΛΙΘΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΑΝΙΚΗΤΟΙ- Η ΚΑΤΑΓΩΓΗ, ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΕΘΝΗ ΤΩΝ ΚΡΗΤΩΝ (IB)


(ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ  09/08/13)

Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΡΗΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΚΕΔΑΙΜΟΝΙΩΝ
(ΣΥΓΚΡΙΣΗ – ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ)
Ο Αριστοτέλης, σχετικά με το Μίνωα, τους αρχαίους Κρήτες και την Κρητική πολιτεία, λέει τα εξής:
«Παρεμφερές είναι και το Κρητικό πολίτευμα, σε ορισμένα σημεία του δεν είναι χειρότερο, στα πε-
ρισσότερα όμως είναι λιγότερο κομψό. Και φαίνεται και λέγεται ότι οι Λάκωνες μιμήθηκαν το Κρητικό
πολίτευμα στα περισσότερα σημεία. Τα περισσότερα από τα παλιότερα πολιτεύματα είχαν χειρότερη
διάρθρωση από τα νεότερα. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν ο Λυκούργος άφησε την επιτροπεία
του βασιλιά Χαρίλλου και έφυγε, έμεινε το μεγαλύτερο διάστημα στην Κρήτη λόγω της μεταξύ τους
συλλογικότητας, γιατί οι Λύκτιοι ήταν Λάκωνες άποικοι, κι όταν πήγαν στη Λύκτο και την έκαναν  αποικία, διατήρησαν τη νομοθεσία των κατοίκων της πόλης. Γι αυτό και τώρα οι περίοικοι έχουν τους  ίδιους νόμους, επειδή πρώτος θέσπισε τη νομοθεσία ο Μίνως.Φαίνεται ότι η Κρήτη ήταν προορι-
σμένη να κυριαρχήσει στους Έλληνες χάρη στην ευνοϊκή της θέση, γιατί βρίσκεται σε θάλασσα που
στα παράλιά της έχουν εγκατασταθεί σχεδόν όλοι Έλληνες. Η απόσταση από την Πελοπόννησο εί-
ναι μικρή, όπως και από την Ασιατική παραλία γύρω από το Τριόπιο και τη Ρόδο. ΄Ετσι ο Μίνωας
έγινε θαλασσοκράτορας’ άλλα νησιά τα κατάκτησε και σε άλλα εγκατέστησε αποίκους από την Κρή-
τη, τέλος εκστρατεύοντας στην Σικελία πέθανε εκεί κοντά στην Καμικο.( Αριστοτέλης Πολιτικά Β,
1271, 10)
Η Κρητική νομοθεσία έχει πολλές ομοιότητες με τη Σπαρτιατική. Στη Σπάρτη τη γη καλλιεργούν εί-
λωτες, στην Κρήτη οι περίοικοι, και στις δυο χώρες όμως εφαρμόζονται τα συσσίτια, και παλιά οι
Λάκωνες τα αποκαλούσαν όχι «φιδίτια», αλλά «ανδρεία», όπως οι Κρήτες. Από τούτο συμπεραίνου-
με ότι από εκεί προέρχεται το σύστημα. Οι έφοροι έχουν την ίδια εξουσία με αυτούς που στην Κρή-
τη ονομάζονται κόσμοι, με τη διαφορά ότι οι έφοροι είναι πέντε, ενώ οι κόσμοι δέκα. Τα μέλη της
σπαρτιατικής γερουσίας είναι όσα και της Κρητικής, στην Κρήτη όμως η γερουσία λέγεται βουλή.
Στην Κρήτη παλιότερα ίσχυε η βασιλεία, ύστερα όμως καταργήθηκε και την αρχηγία των πολέμων
ασκούν οι κόσμοι. Στην εκκλησία του δήμου συμμετέχουν όλοι οι πολίτες, μοναδική όμως αρμο-
διότητα έχουν μόνο την έγκριση των αποφάσεων της γερουσίας και των κόσμων. Τα συσσίτια είναι
καλύτερα στην Κρήτη παρά στη Σπάρτη. Στη δεύτερη καθένας συνεισφέρει ένα καθορισμένο ποσό,
κατά κεφαλήν, κι αν δεν το συνεισφέρει ο νόμος τον εμποδίζει να ασκεί τα πολιτικά του δικαιώματα
όπως έχει ήδη ειπωθεί, στην Κρήτη όμως το σύστημα έχει περισσότερο λαϊκό χαρακτήρα. Από τους
καρπούς της γης και τα κρατικά κοπάδια κι από τους φόρους των περιοίκων ένα μέρος έχει καθορι-
στεί για τη λατρεία των θεών και τις δημόσιες ανάγκες, ενώ το άλλο πάει στα συσσίτια, έτσι ώστε
όλοι, άντρες, γυναίκες και παιδιά, να συντηρούνται από το δημόσιο. Πολύ φιλοσοφημένες είναι οι
διατάξεις σχετικά με την ωφέλεια της ολιγοφαγίας και με τον αποχωρισμό των αντρών από τις γυ-
ναίκες για την αποφυγή της πολυτεχνίας, για χάρη της οποίας μάλιστα θεσμοθετεί τη συνουσία με
τους άντρες. Θα εξετάσουμε σε άλλο σημείο αν η ρύθμιση αυτή είναι καλή ή κακή. Είναι φανερό ότι
οι ρυθμίσεις για τα συσσίτια είναι καλύτερες στην Κρήτη απ΄ ότι στη Σπάρτη, οι διατάξεις όμως για
τους κόσμους είναι ακόμη χειρότερες από τις διατάξεις για τους εφόρους.

Γιατί τα μειονεκτήματα των  εφόρων υπάρχουν και στους κόσμους (εκλέγεται όποιος τύχει) ό,τι όμως συμφέρει την πολιτεία εκεί,δεν υπάρχει εδώ. Γιατί εκεί (στη Σπάρτη), επειδή εκλέγονται όλοι οι πολίτες, συμμετέχοντας ο λαός
στο ανώτατο αξίωμα θέλει διατηρηθεί το πολίτευμα. Εδώ όμως στην Κρήτη τους κόσμους εκλέγουν
μερικές οικογένειες και όχι όλοι οι πολίτες, και τα μέλη της γερουσίας εκλέγονται απ΄όσους θήτευσαν
ως κόσμοι. Για τα μέλη της γερουσίας μπορούμε να πούμε τα ίδια όπως και για τους Λακεδαιμόνιους
(αφού και η ανευθυνότητα και η ισοβιότητα είναι επιβράβευση μεγαλύτερη από την αξία τους, όπως
και το ότι ασκούν την εξουσία όχι με βάση γραπτή νομοθεσία, αλλά αυτόβουλα, κάτι επικίνδυνο). Και
δεν αποδεικνύεται ότι καλώς έχει ο θεσμός, επειδή ο λαός τον ανέχεται, κι ας τον αποκλείει από την
εκλογή. Γιατί οι κόσμοι δεν αμείβονται, όπως οι έφοροι, και κατοικούν σ’ ένα νησί, μακριά από όσους
θέλουν να τους δωροδοκήσουν. Οι Κρήτες επινόησαν ένα τρόπο αντιμετώπισης αυτού του μειονε-
κτήματος, είναι όμως άτοπος, καθόλου δημοκρατικός και τυραννικός. Πολύ συχνά οι κόσμοι καθαι-
ρούνται με συνωμοσίες ή των συναδέλφων τους ή ιδιωτών.

Οι κόσμοι έχουν όμως και δικαίωμα να  παραιτηθούν πριν λήξει η θητεία τους. Θα ήταν όμως πιο σωστό όλα τούτα να γίνονται με βάση το νόμο και όχι με τη βούληση των ανθρώπων διότι αυτή δεν είναι ασφαλές κριτήριο. Και χειρότερο
απ΄όλα είναι η καθαίρεση των κόσμων, που πολλές φορές γίνεται απ΄όσους ισχυρούς θέλουν να αποφύγουν να λογοδοτήσουν για τις παρανομίες τους. Καταλήγουμε λοιπόν στο συμπέρασμα ότι  ισχύει ένα είδος πολιτειακής τάξης, δεν πρόκειται όμως για γνήσια πολιτεία, αλλά για δυναστική  εξουσία μάλλον. Οι ισχυροί συνηθίζουν να παίρνουν με το μέρος τους το λαό και τους φίλους τους,να στασιάζουν και να πολεμούν μεταξύ τους. Τι διαφορά έχει το σύστημα τούτο από την προσωρινή
κατάλυση της πόλης και της πολιτικής κοινωνίας; Όταν η πόλη βρεθεί σε τέτοια κατάσταση, κινδυ-
νεύει απ όσους θέλουν και μπορούν να της επιτεθούν. Όπως όμως ειπώθηκε ήδη, ο τόπος σώζεται
χάρη στη θέση του. Η ξενηλασία των Λακεδαιμονίων ισοδυναμεί εδώ με την απόσταση. Έτσι οι
περίοικοι υπομένουν, ενώ οι είλωτες συχνά εξεγείρονται. Οι Κρήτες δεν έχουν εξουσία στο εξωτερι-
κό, ενώ ξενική εισβολή μόνο πρόσφατα συνέβη στο νησί, αποκαλύπτοντας την αδυναμία των  νόμων. (Αριστοτέλους Πολιτικά Β 1271 – 1272 α – b 10)
…………………………..
Οι Κρήτες επέτρεψαν ελεύθερα στους δούλους τα πάντα, εκτός από δυο πράγματα, την εκγύμναση και την κατοχή όπλων. Αν λοιπόν εκείνοι οι υποστηρικτές της πολιτείας του Σωκράτη θεσπίσουν ό,τι ισχύει και στις υπόλοιπες πόλεις, τότε πώς θα ισχύει κοινοκτημοσύνη? ….(Αριστοτέλης  Πολιτικών Β, 1264α,15)
Για παράδειγμα στη Θεσσαλία, πολλές φορές οι πενέστες επαναστάτησαν κατά των Θεσσαλών,
όπως κατά των Σπαρτιατών οι είλωτες (που καραδοκούν την ευκαιρία να γίνει κάποιο ατύχημα στην
πόλη). Στους Κρητικούς δεν συνέβη ακόμη κάτι παρόμοιο. Ίσως το φαινόμενο να οφείλεται στο ότι
από τις γειτονικές πόλεις, αν και πολεμούν μεταξύ τους, καμία δεν συμμαχεί με τους επαναστάτες,
αφού δεν τις συμφέρει, μια κι εκείνες έχουν υπόδουλους τους περιοίκους. Αντίθετα οι γείτονες των
Σπαρτιατών είχαν εχθρικές διαθέσεις απέναντί τους, όπως οι Αργείοι, οι Μεσήνιοι και οι Αρκάδες. Οι
Θεσσαλοί από την αρχή αντιμετώπιζαν επαναστάσεις, επειδή πολεμούσαν λαούς που έμεναν κοντά
στα σύνορά τους, όπως τους Αχαιούς, τους Περραιβούς και τους Μάγνητες. …. (Αριστοτέλης Πολιτι-
κών Β, 1269 β,10)
Και ο πρώτος που εισήγαγε τα συσσίτια, τα αποκαλούμενα φιδίτια, δεν τα κανόνισε σωστά, γιατί η
δαπάνη θα έπρεπε να βαρύνει το δημόσιο, όπως γίνεται την Κρήτη. Στους Λάκωνες όμως, καθένας
υποχρεώνεται να συνεισφέρει τα δικά του, οπότε μερικοί δεν μπορούν να πληρώνουν εξ αιτίας της
μεγάλης φτώχειας τους, με αποτέλεσμα να παραβιάζεται η θέληση του νομοθέτη. Ο νόμος θέλει το
σύστημα των συσιτίων δημοκρατικό, όπως όμως εφαρμόζεται κάθε άλλο παρά δημοκρατικό είναι.
…. (Αριστοτέλης Πολιτικών Β, 1270 β,25)
Επομένως και σύμφωνα με τον Αριστοτέλη:
1) Οι Αρχαίοι Κρήτες ήσαν Έλληνες, αφού ο Αριστοτέλης λέει ότι η Κρήτη επί Μίνωα ήταν επόμενο,
προορισμένο να κυριαρχήσει, αφού βρίσκεται σε ευνοϊκή θέση, σε μια θάλασσα που στις τριγύρω
παραλίες της έχουν εγκατασταθεί όλοι οι Έλληνες και επομένως, θέλει να πει ο Αριστοτέλης, οι άλ-
λοι Έλληνες προστάτευαν – βοηθούσαν το Μίνωα και τους Κρήτες στην ανάπτυξή τους επειδή τους
θεωρούσαν Έλληνες.
2) Και φαίνεται και λέγεται ότι οι Λάκωνες μιμήθηκαν το Κρητικό πολίτευμα. Οι Σπαρτιάτες πήραν
τους Κρητικούς νόμους, τους οποίους πρώτος χάραξε ο Μίνωας, μέσω της Κρητικής πόλης Λύκτου,
την οποία οι Σπαρτιάτες έκαναν κάποια στιγμή αποικία. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν ο Λυκούρ-
γος άφησε την επιτροπεία του βασιλιά Χαρίλλ(α)ου πήγε στην πόλη Λύκτο ή Λύττο της Κρήτης
απ΄όπου έφερε μετά στη Σπάρτη τη νομοθεσία των Κρητών.
4) Το Κρητικό πολιτικό σύστημα έχει περισσότερο λαϊκό χαρακτήρα από τα άλλα και είναι επίσης
πιο δίκαιο ως προς τους περίοικους ή Λακωνικά είλωτες.
Σημειώνεται ότι:
1) Στην Κρήτη αρχικά ίσχυε η βασιλεία, ύστερα όμως καταργήθηκε (αυτό πρέπει να έγινε λίγο
μετά τα τρωικά) και την αρχηγία των πολέμων ασκούσανε οι κόσμοι. Η βασιλεία στην Κρήτη, όπως
και στις άλλες Ελληνικές πόλεις, είχε κληρονομικό χαρακτήρα, σε αντίθεση προς τη γερουσία, η
οποία αναδεικνυόταν από το λαό. Οι βασιλιάδες της Κρήτης μέχρι να καταργηθούν ήσαν αφενός οι
αρχιερείς (του Δία) και αφετέρου οι αρχηγοί της πολιτείας και με τα εξής καθήκοντα: τελούσαν τις θυ-
σίες, εκδίκαζαν τις οικογενειακού δικαίου δίκες, ηγούντο τού στρατού και τους στόλου στις εκστρα-
τείες και στους πολέμους, προέδρευαν της Γερουσίας με δικαίωμα ψήφου, προέδρευαν των με-
γάλων αγώνων κ.α.
2) Η βουλή στη Σπάρτη λέγονταν γερουσία. Η Κρητική βουλή αποτελούνταν από 28 μέλη, όσα και
της Σπαρτιατικής, συν ο βασιλιάς 29. Στην παλιά αριστοκρατική βουλή μέλη ήσαν οι αντιπρόσωποι
μεγάλων οίκων. Αντίθετα τα μέλη της Κρητικής Γερουσίας ήταν πολίτες άνω των 60 ετών, των
οποίων η εκλογή στο ισόβιο αυτό αξίωμα αποτελούσε είδος επιβράβευσης για το σύνολο του έργου
τους και της προσφοράς τους. Δηλαδή τα μέλη της Γερουσίας επιλέγονταν με γνώμονα την ηθική
τους αρετή και την προσφορά. Οι γερουσιαστές συνεδρίαζαν στο καλούμενο Βουλευτήριο. Η αρμο-
διότητά τους συνίστατο στην επιλογή των θεμάτων εκείνων, τα οποία θα συζητούσε η εκκλησία του
δήμου.
3) Οι 10 κόσμοι στην Σπάρτη λέγονταν έφοροι και εκεί ήσαν 5 . Οι κόσμοι ή κοσμήτορες ήσαν
απλοί πολίτες που εκλέγονταν στο αξίωμα αυτό για ένα χρόνο. Δική τους αρμοδιότητα ήταν η επο-
πτεία για την τήρηση των νόμων, την ομαλή λειτουργία της διοίκησης, την αγωγή των νέων, τη συμπεριφορά των πολιτών και αρχόντων, τη διαχείριση του δημόσιου χρήματος. Πιο απλά, οι κόσμοι  ήσαν άρχοντες ετήσιοι οι οποίοι εκλέγονταν από το σύνολο των πολιτών. Είχαν νομοθετικές και δικαιοδοτικές αρμοδιότητες, που με την πάροδο των ετών ενισχύθηκαν, ώστε έκαναν έλεγχο ακόμη  και στους βασιλείς. Οι κόσμοι συγκαλούσαν και διοικούσαν την Εκκλησία του Δήμου και τη Γερου-
σία και παράλληλα δίκαζαν με τη Γερουσία τις φονικές δίκες. Είχαν δικαιώματα, μέχρι θανάτου
ακόμη και επί των βασιλέων.
4) Η εκκλησία ήταν κάτι ως οι λαικές συνελεύσεις σήμερα. Αποτελούνταν απ’ όλους τους πολίτες
άνω των 30 ετών και συνεδρίαζε όποτε έκριναν αρχικά οι βασιλιάδες και μετά οι κόσμοι. Απεφάσιζε
περί πολέμου και ειρήνης, περί εξωτερικής πολιτικής, όριζε τον αρχηγό κάθε στρατιάς, εξέλεγε τούς
γέροντες, κόσμους και παιδονόμους και εψήφιζε τούς νόμους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο
Η ΚΡΗΤΗ ΚΑΤΑ  ΤΟΥΣ  ΜΥΚΗΝΑΙΚΟΥΣ, ΑΡΧΑΙΟΥΣ ΚΑΙ ΚΛΑΣΣΙΚΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ

ΟΙ ΑΡΓΕΙΟΙ, ΟΙ ΑΧΑΙΟΙ, ΟΙ ΔΑΝΑΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΛΑΣΓΟΙ
Αρχικά στην Πελοπόννησο ζούσαν δυο συγγενικά φύλα, οι Αργείοι, που ήσαν Θεσαλιώτες (Αχαιοί
και Ίωνες) στην καταγωγή και οι αυτόχθονες Πελασγοί (ή άλλως Αρκάδες). Το 15ο αι. π.Χ., και πριν
πάει εκεί ο Δαναός, πάνε στην Πελοπόννησο και κάποιες φυλές των Αχαιών με αρχηγό τον Ξούθο,
το γιο του βασιλιά της Φθιώτιδας Έλληνα, Λίγα χρόνια μετά το Ξούθο πρόσφυγες από την Αίγυπτο
και με αρχηγό το Δαναό (είχαν εκδιωχθεί από την Αίγυπτο μαζί με τους Καδμείους ή Θηβαίους και
τους Εβραίους) πάνε να καταλάβουν το Άργος της Πελοποννήσου προκειμένου να βρουν εκεί νέα
πατρίδα. Μετά από μάχη ο βασιλιάς των Αργείων Γελάνωρ εκθρονίζεται, επειδή θεωρήθηκε ως βα-
σικός αίτιος της ήττας. Ωστόσο, επειδή ο γελάνωρ δεν είχε γιο για να τον αντικαταστήσει στο θρόνο,
οι Αργείοι τα βρήσκουν με τους Δαναούς και αποφασίζεται νε γίνει ο Δαναός κοινός βασιλιάς όλων.
Ακολούθως ο Δαναός αναμειγνύει τους ντόποιους κατοίκους με τους μετανάστες, απ΄όπου μετά η
ονομασία Αργείοι = Δαναοί ή Αχαιοί .
Δυο γενιές πριν τα Τρωικά πάει στις Μυκήνες και ο Πέλοπας, γιος του βασιλιά της Φρυγίας στη Μ.
Ασία, με Φρύγες προκειμένου να συμμετάσχει σε αγώνες και συνάμα να νυμφευτεί την κόρη του
βασιλιά των Μυκηνών. Ωστόσο καταλαμβάνει το θρόνο με δολοπλοκία και έτσι τώρα στην Πελοπόν-
νησο υπάρχουν δυο θρόνοι και συνάμα υπάρχουν και οι επήλυδες Πέλοπες.

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ
Τρεις γενιές μετά από το Μίνωα, σύμφωνα με το Θουκυδίδη, Ηρόδοτο κ.α. (κάπου το 1250- 1219 π.Χ., σύμφωνα με το Πάριο χρονικό), ο Αγαμέμνονας ενώνει τα δυο σκήπτρα των Μυκηναίων (στις  Μυκήνες υπήρχαν τότε δυο θρόνοι, οι βασιλιάδες απόγονοι του βασιλιά Περσέα απόγονου του Δαναού και οι βασιλιάδες που ήσαν απόγονοι του Πέλοπα) και κάνει τις Μυκήνες την πρώτη δύναμη  στον αρχαίο γνωστό κόσμο. Αμέσως μετά ο Αγαμέμνονας συγκεντρώνει και άλλους ηγεμόνες (Κρή-
τες, Αθηναίους κ.τ.λ.) και εκστρατεύει ως αρχιστράτηγος εναντίον των βαρβάρων της Ασίας, την
γνωστή εκστρατεία στην Τροία.
Ειδικότερα ο Θουκυδίδης, σχετικά με την ανάπτυξη των Μυκηνών και τα γεγονότα μετά το Μίνωα,
λέει ότι λίγα χρόνια πριν από τα τρωικά ήρθε από την Ασία ο Πέλοπας και καταλαμβάνει την Πελο-
πόννησο και έκτοτε η νήσος αυτή φέρει το όνομά του. Μετά το θάνατο του Πέλοπα αναλαμβάνει βασιλιάς ο εγγονός του Πέλοπα, ο Ευρυσθέας. Μετά το θάνατο του Ευρυσθέα  από τους Ηρακλείδες (= οι εξόριστοι απόγονοι του βασιλιά Ηρακλή = ο μετά το  θάνατό του ανακηρυχτείς ημίθεος, ο Ευρυσθέας είχε σφετεριστεί από αυτόν το Θρόνο)
στην Αττική, όπου είχε πάει αυτός να τους φονεύσει (όμως έγινε το αντίθετο), βασιλιάς αναλαμβάνει ο αντιβασιλέας Ατρέας, αδελφός της μητέρας του Ευρυσθέα, σύμφωνα με τις επιθυμίες των Μυκηναίων, επειδή φοβόντουσαν τους Ηρακλείδες. Στη συ-
νέχεια ο Αγαμέμνονας, ο γιος του Ατρέα, κατορθώνει να ενώσει στα χέρια του το σκήπτρο του Πέλοπα με αυτό του Περσέα (δηλαδή ενώνει σε ένα λαό τους Πέλοπες και Δαναούς) και έτσι γίνεται ο ισχυρότερος από τους άλλους βασιλιάς του αρχαίου κόσμου  κατά τη ναυτική δύναμη. Ακολούθως κατόρθωσε να συγκεντρώσει άλλους ηγεμόνες,
όχι λόγω χάρη, αλλά επειδή τον φοβούνταν και να κάμει εκστρατεία εναντίον της  Τροίας, πρβλ (σε μετάφραση Ελ. Βενιζέλου): «Και ο Αγαμέμνων, ως φρονώ, κατώρθωσε να συγκεντρώση την ναυτικήν εκστρατείαν εναντίον της Τροίας, διά τον λόγον ότι υπερείχε κατά την δύναμιν από τους άλλους ηγεμόνας, και όχι τόσον διότι οι μνηστήρες της Ελένης, των οποίων υπήρξεν
αρχιστράτηγος, είχαν δεσμευθή με τους όρκους που τους επέβαλεν ο Τυνδάρεως. Και όσοι, άλλωστε, από τους Πελοποννησίους παρέλαβαν από τους προγενεστέρους τας ασφαλεστέρας παραδόσεις διηγούνται ότι ο Πέλοψ απέκτησεν αρχικώς δύναμιν λόγω του μεγάλου πλούτου, με τον οποίον ήλθεν από την Ασίαν εις χώραν, της οποίας ο πληθυσμός ήτο πτωχός, και διά τούτο κατώρθωσε,μολονότι ξένος, να δώση εις αυτήν το όνομά του, και ότι ακόμη καλυτέρα τύχη επερίμενε τους απο-
γόνους του μετά τον θάνατον του εγγονού του Ευρυσθέως, βασιλέως των Μυκηνών, ο οποίος εφο-
νεύθη από τους Ηρακλείδας εις την Αττικήν. Καθόσον, όταν ούτος εξεστράτευσεν εκεί, ενεπιστεύθη  την αντιβασιλείαν των Μυκηνών, λόγω συγγενείας, εις τον αδελφόν της μητρός του Ατρέα (ο οποίος  κατά την εποχήν εκείνην ήτο εξωρισμένος από τον πατέρα του Πέλοπα διά τον φόνον του Χρυσίππου). Και επειδή ο Ευρυσθεύς δεν επέστρεψε πλέον, ο Ατρεύς, ο οποίος άλλωστε εθεωρείτο ανήρ  πλουσιώτατος και είχε κολακεύσει το πλήθος, ανέλαβε την βασιλείαν των Μυκηνών και γενικώς των  μερών, επί των οποίων εξετείνετο η αρχή του Ευρυσθέως, συμφώνως άλλωστε με την επιθυμίαν  αυτών των Μυκηναίων, οι οποίοι επί πλέον εφοβούντο τους Ηρακλείδας. Και έτσι ο οίκος του Πέλοπος έγινεν ισχυρότερος από τον οίκον του Περσέως. Τα δύο αυτά σκήπτρα αφού ήνωσεν εις χείρας  του ο Αγαμέμνων, υιός του Ατρέως, και έγινε συγχρόνως ισχυρότερος από τους άλλους κατά την  ναυτικήν δύναμιν, κατώρθωσεν, όπως εγώ νομίζω, να συγκέντρωση την εκστρατείαν, διότι οι ηγε-
μόνες τον ηκολούθησαν, όχι κατά χάριν, αλλ’ από φόβον. Διότι εις την εκστρατείαν προσήλθεν έχων  ο ίδιος τα περισσότερα πλοία και συγχρόνως εφωδίασε με τοιαύτα τους Αρκάδας, εάν η περί τούτου  μαρτυρία του Ομήρου πρέπη να ληφθή υπ’ όψιν. Και εις τους στίχους, άλλωστε, όπου ομιλεί περί  της διαδοχής του σκήπτρου, αναφέρει περί αυτού ο Όμηρος ότι εβασίλευσεν εις πολλάς νήσους καί  ολόκληρον το Άργος. Εν τούτοις, εάν δεν είχεν αξιόλογον ναυτικήν δύναμιν, δεν θα ημπορούσε με
τον στρατόν της ξηράς να βασιλεύη εις νήσους, εκτός των εγγύς της παραλίας κειμένων, αι οποίαι  όμως δεν ημπορούσαν να είναι πολλαί. Και από την εστρατείαν άλλωστε αυτήν πρέπει να εικάζωμεν περί της σημασίας των προγενεστέρων.
Σημειώνεται επίσης ότι
1) Η πόλη των Μυκηνών ιδρύθηκε, σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία, από τον Περσέα (1400-1350 π.Χ.), το γιο του Δία και της Δανάης απόγονο του Κάδμου και κόρη του βασιλιά του Άργους,Ακρίσιου. Τον Περσέα διαδέχθηκε στο θρόνο ο γιος του, Σθένελος, πατέρας του Ευρυσθέα, ο οποίος κατέλαβε το Άργος και σύμφωνα με το μύθο, ανέθεσε στον Ηρακλή, το δικαιούχο του θρόνου του  Άργους, να εκτελέσει τους δώδεκα άθλους, μήπως σκοτωθεί και έτσι δεν του πάρει το θρόνο. Μετά
τον θάνατο του Ευρυσθέα, την πόλη κυβέρνησε ο Ατρέας της Ηλείας (1250 π.Χ.), αδελφός της γυναίκας του Ευρυσθέα και γιος του Πέλοπος και της Ιπποδάμειας. Η πόλη υπό την κηδεμονία του  Ατρέα επέκτεινε τα σύνορα της και απέκτησε μεγάλο πλούτο. Υπό την ηγεμονία του γιου του, Αγαμέμνονα (1200 π.Χ.), ο οποίος ηγήθηκε της φημισμένης εκστρατείας εναντίον της Τροίας, η πόλη  έφθασε στο απόγειο της δυνάμεως της. Ογδόντα χρόνια μετά την πτώση της Τροίας και κατά την
διάρκεια της βασιλείας του γιου του Ορέστη, Τισαμένη, η πόλη των Μυκηνών κατελήφθη και κατεστράφη από τους Δωριείς.
2) Σύμφωνα με τον Ισοκράτη, όπως είδαμε στο προηγούμενο Κεφάλαιο, ο Δαναός, ο Πέλοπας και ο Κάδμος ήταν βάρβαροι που όταν ήρθαν στην Ελλάδα (από την Μ. Ασία ο Πέλοπας, ο Κάδμος από  τη Φοινίκη της Ασίας και ο Δαναός από την Αίγυπτο) προξένησαν μεγάλα δεινά στους Έλληνες,όμως μετά οι απόγονοί τους, όσοι συμμετείχαν στον Τρωικό πόλεμο, είχαν ωφελήσει την Ελλάδα.
Ο Πέλοπας, προς χάρη του οποίου ονομάστηκε έτσι η Πελοπόννησος, ήταν λέει ο αρχηγός των  Φρυγών ή Βρίγων που έφυγαν από τη Μ. Ασία και πήγαν και κατέλαβαν την Πελοπόννησο παρά  την αντίσταση των Αχαιών κατοίκων των Μυκηνών.
3) «Ηρακλείδαι» λέγονταν οι γιοι και οι απόγονοι του δικαιούχου του θρόνου του Άργους Ηρακλή. Ο Ηρακλής δεν ήταν ούτε Πέλοπας ούτε και Δωρικής καταγωγής. Ήταν γιος της Θηβαίας Αλκμήνης, ο οποίος λόγω του ότι εν ζωή είχε κάνει πολλά κατορθώματα (7 άθλους) μετά το θάνατό του ανακηρύχθηκε ημίθεος, γιος του Δία. Σύμφωνα επίσης με τον Ισοκράτη, όταν πέθανε ο Ηρακλής, οι γιοί του,φοβούμενοι να μην τους δολοφονήσει ο Ευρυσθέας (= εγγονός του Πέλοπα και σφετεριστής του 
θρόνου) κατέφυγαν στη Στερεά Ελλάδα. Αργότερα ήρθε εκεί ο Ευρυσθέας, για να τους βρει και να  τους σκοτώσει, φοβούμενος αυτός μήπως γυρίσουν και του πάρουν τη βασιλεία. Ωστόσο οι Αθηναίοι βοήθησαν τους Ηρακλείδες και σκότωσαν τον Ευρυσθέα. Ακολούθως, 700 χρόνια πριν από τον  Ισοκράτη, ως λέει ο ρήτορας αυτός ή 80 χρόνια μετά τα Τρωικά κατά τον Θουκυδίδη, οι Ηρακλείδες  με Δωριείς και με αρχηγούς τους Τήμενο, Κρεσφόντη και Αριστόδημο κατέβηκαν από τη Στερεά Ελ-
λάδα (εξ ου και «Κάθοδος Δωριέων με τους Ηρακλειδείς») και κατέλαβαν, με το αιτιολογικό ότι  επέστρεφαν στα κληρονομικά τους μέρη(αυτό το έλεγαν οι Ηρακλείδες, όχι οι Δωριείς,), όλη την Πελοπόννησο, δηλαδή τους Μυκηναίους (Αχαιούς), Αργείους, Μεσσήνιους κ.α.. Μετά την εγκατάσταση στο θρόνο των Ηρακλειδών, οι Δωριείς δεν ξαναγύρισαν στη Στερεά Ελλάδα, αλλά έμειναν και  αυτοί στην Πελοπόννησο και μοιράζοντάς την μεταξύ τους και έτσι έκτοτε αρχίζει η Δωρική περίοδος
της Πελοποννήσου.
4) Ενα άλλο μέρος των Δωριέων με άλλους Ηρακλείδες πήγε στη Μακεδονία (εξ ου και «δωρικό τε  και μακεδνόν έθνος».

(ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ)

ΠΗΓΗ  ΒΙΒΛΙΟ  «ΚΡΗΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ», Α. ΚΡΑΣΑΝΑΚΗ

About sooteris kyritsis

Job title: (f)PHELLOW OF SOPHIA Profession: RESEARCHER Company: ANTHROOPISMOS Favorite quote: "ITS TIME FOR KOSMOPOLITANS(=HELLINES) TO FLY IN SPACE." Interested in: Activity Partners, Friends Fashion: Classic Humor: Friendly Places lived: EN THE HIGHLANDS OF KOSMOS THROUGH THE DARKNESS OF AMENTHE
This entry was posted in Books and tagged , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s