Μυστικά διατροφής για υγιές μυαλό


Τροφές που τονώνουν τον εγκέφαλο

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής και οι απαιτήσεις του μας έχει κάνει να στρεφόμαστε ολοένα και περισσότερο στην αναζήτηση μεθόδων ενίσχυσης των νοητικών μας λειτουργιών. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την ανάπτυξη μιας ολόκληρης βιομηχανίας, η οποία προωθεί φαρμακευτικά σκευάσματα που υπόσχονται πνευματική διαύγεια.
Παρόλα αυτά, η φύση έχει προνοήσει εξοπλίζοντάς μας με μια πληθώρα τροφών που μας εξασφαλίζουν ένα υγιές και παραγωγικό μυαλό. Τα πιο αντιπροσωπευτικά δείγματα αναφέρονται παρακάτω.

1. Αμυλούχα προϊόντα.
Μακαρόνια, ψωμί, πατάτα, ρύζι και γενικά όλα τα δημητριακά είναι η βασική πηγή υδατανθράκων για το σώμα. Οι υδατάνθρακες αποτελούν τη μοναδική πηγή ενέργειας για τον εγκέφαλο. Για να επιτελέσει τις καθημερινές του λειτουργίες, ο εγκέφαλος ενός μέσου ενήλικα καταναλώνει 100γρ υδατανθράκων την ημέρα, δηλαδή το 20% της ημερήσιας πρόσληψης θερμίδων. Τα αμυλούχα προϊόντα ολικής άλεσης, από την άλλη, είναι πλούσια σε φολικό οξύ, το οποίο αυξάνει την εγκεφαλική αιμάτωση. Επίσης περιέχουν βιταμίνες του συμπλέγματος Β, και κυρίως νιασίνη και θειαμίνη, που ενισχύουν τη μνήμη.
2. Λιπαρά ψάρια. Έχουν πολύ υψηλά επίπεδα ω – 3 λιπαρών οξέων, τα οποία προστατεύουν τους νευρώνες από τη συγκέντρωση χοληστερόλης και κορεσμένων λιπαρών. Τα ω – 3 λιπαρά επίσης ενισχύουν την παροχή οξυγόνου στον εγκέφαλο. Καλύτερες επιλογές ο σολομός, ο τόνος και η σαρδέλα.
3. Αβοκάντο. Πλούσια πηγή πολυακόρεστων λιπαρών, αντιοξειδωτικών και βιταμίνης Ε, έχει αντίστοιχη δράση με τα ψάρια.
4. Πράσινα φυλλώδη λαχανικά. Λαχανικά, όπως το μαρούλι, το λάχανο, το σπανάκι και άλλα επιδρούν στην ανάκληση πληροφοριών. Αυτό γιατί είναι πλούσια σε βιταμίνες Β6, φολικό οξύ και σε σίδηρο, που μειώνουν τα επίπεδα ομοκυστεϊνης. Η ομοκυστεϊνη είναι ένα αμινοξύ, που παράγεται κατά τη διάσπαση πρωτεϊνών, η οποία οδηγεί, εκτός των άλλων, σε απώλεια μνήμης.
5. Ξηροί καρποί. Είναι πλούσιοι σε ω – 3 και ω – 6 λιπαρά οξέα, μαγνήσιο, φολικό οξύ, βιταμίνη Ε, Β6 και Β2. Προάγουν την καλή διάθεση, την καθαρή σκέψη και τη γνωστική ικανότητα.
6. Βατόμουρα – Μύρτιλλα. Πλούσια σε αντιοξειδωτικά και φλαβονοειδή. Ευνοούν τη μαθησιακή ικανότητα.
7. Κάρυ. Αυτό το καρύκευμα είναι ένας καλός τρόπος να διατηρήσουμε τον εγκέφαλο ζωντανό. Το κύριο συστατικό του, η κουρκουμίνη είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά που αποτρέπουν την εγκεφαλική γήρανση και προάγουν τη γνωστική ικανότητα. Ας μην ξεχνάμε ότι η βασική λειτουργία των αντιοξειδωτικών είναι ότι δεσμεύουν τις ελεύθερες ρίζες.
8. Αυγά. Οι εγκεφαλικές λειτουργίες, όπως και όλων των οργάνων του σώματος, ατροφούν με την πάροδο των χρόνων. Αυτή η ατροφία μπορεί να αποφευχθεί με την κατανάλωση αυγών. Και αυτό γιατί τα αυγά είναι η καλύτερη πηγή πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας, αλλά είναι και πλούσια σε βιταμίνη Β12 και λεκιθίνη, που καταπολεμούν την εγκεφαλική ατροφία. Τα αυγά περιέχουν στον κρόκο τους ένα πάρα πολύ σημαντικό συστατικό για την εγκεφαλική λειτουργία (μνήμη), και αυτό είναι η χολίνη.
9. Στρείδια. Μελέτες δείχνουν ότι τα στρείδια είναι ιδιαίτερα ευεργετικά για τον εγκέφαλο, ανεξάρτητα από την ηλικία. Λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε ψευδάργυρο και σίδηρο βοηθούν στη λειτουργία της μνήμης. Ο ψευδάργυρος και ο σίδηρος συσχετίζονται με την ικανότητα του εγκεφάλου για συγκέντρωση και ανάκληση πληροφοριών.
10. Καφές. Λόγω της περιεκτικότητάς του σε καφεΐνη, διεγείρει το ΚΝΣ και βελτιώνει την ικανότητα κατανόησης και επεξεργασίας των προσλαμβανόμενων πληροφοριών.
11. Πράσινο τσάι. Το φρέσκο βρασμένο πράσινο τσάι κινητοποιεί τον εγκέφαλο, βελτιώνει τη μνήμη και τη διάθεση, ενώ τα αντιοξειδωτικά και οι κατεχίνες που περιέχει εξασφαλίζουν την καλή λειτουργία του εγκεφάλου. Επίσης καταπολεμούν την πνευματική κόπωση.
12. Μαύρη σοκολάτα. Πλούσια σε αντιοξειδωτικά και διεγερτικά, όπως η καφεΐνη ενισχύει τη συγκέντρωση και την καλή διάθεση. Κύριο συστατικό της το κακάο, που έχει βρεθεί πως 3 κουταλιές έχουν μεγαλύτερη ποσότητα αντιοξειδωτικών από τροφές όπως το τσάι και το κόκκινο κρασί. Το κύριο αντιοξειδωτικό του κακάο είναι τα φλαβονοειδή, που βελτιώνουν την αιματική ροή στον εγκέφαλο.

13. Κόκκινο κρασί.
Με βασικά φλαβονοειδή τις τανίνες και τη ρεσβερατρόλη προστατεύουν τη λειτουργία του ΚΝΣ και κατ’ επέκταση του εγκεφάλου.
14. Ρόδι. Είναι πλούσιο σε τρεις διαφορετικές μορφές αντιοξειδωτικών, τις τανίνες, τις ανθοκυανίνες και το ελλαγικό οξύ και υπερτερεί σε αντιοξειδωτική ικανότητα ακόμα και του κόκκινου κρασιού. Προστατεύει τον εγκέφαλο από τη γήρανση.

15. Ελαιόλαδο.
Πλούσιο σε βιταμίνη Ε αυξάνει τη μαθησιακή ικανότητα και εξασφαλίζει την σωστή αιμάτωση του εγκεφάλου. Βοηθά στη δημιουργία και συντήρηση της μυελίνης, ουσίας που επικαλύπτει και προφυλάσσει τα νεύρα.
16. Καρύδα. Σημαντική πηγή αντιοξειδωτικών, βιταμινών και μετάλλων. Εξαιτίας της μεγάλης συγκέντρωσης του τροφίμου σε βιταμίνη Ε προστατεύει τον εγκέφαλο από τη γήρανση.

17. Νερό.
Συνιστά το μεγαλύτερο μέρος του ανθρώπινου σώματος, και πόσο μάλλον του εγκεφάλου. Ενυδατώνει και παρέχει ηλεκτρολύτες, όπως νάτριο και κάλιο, απαραίτητα για τη μεταφορά του νευρικού σήματος από και προς τον εγκέφαλο.
Συνοψίζοντας, θα λέγαμε ότι μια ισορροπημένη διατροφή με άφθονα φρούτα και λαχανικά, όσπρια, ψάρια και κυρίως ελαιόλαδο, προάγουν την καλή λειτουργία του εγκεφάλου. Άρα, η Μεσογειακή Διατροφή για άλλη μια φορά αποδεικνύεται η καταλληλότερη για την διατήρηση της καλής σωματικής και πνευματικής υγείας.

 

Κρόκος Κοζάνης – οι ιδιότητες

Ο κρόκος  αποτελεί ένα ισχυρό όπλο για την ισχυροποίηση της άμυνας του οργανισμού και η καθημερινή του χρήση βοηθάει σημαντικά προς την κατεύθυνση αυτή.

Ο Διοσκουρίδης αναφέρει ότι ο κρόκος διαθέτει χωνευτικές, διουρητικές, μαλακτικές και αφροδισιακές ιδιότητες, τα ροφήματά του έχουν ευεργετική δράση στα εσωτερικά όργανα, ενώ ανακατεμένος με γλυκό κρασί προστατεύει από τη μέθη. Σήμερα, πολλές από τις παραδοσιακά αποδεκτές ιδιότητες του κρόκου, όπως η αντισηπτική της στοματικής κοιλότητας, η αντισπασμωδική και η χωνευτική επικυρώθηκαν πειραματικά, προέκυψαν όμως και νέοι τομείς θεραπευτικής εφαρμογής του. Έχει επιβεβαιωθεί ότι τα στίγματα του κρόκου

· διαθέτουν ισχυρές αντιοξειδωτικές, αντιφλεγμονώδεις, αντιθρομβωτικές και αγγειοδιασταλτικές δυνάμεις,

· αποτρέπουν την ανάπτυξη καρκινικών κυττάρων στο εργαστήριο,

· βελτιώνουν τις εγκεφαλικές λειτουργίες και ιδιαίτερα τη μνήμη,

· προστατεύουν τα εγκεφαλικά κύτταρα από εκφυλιστικές νόσους,

· βοηθούν στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης,

· έχουν αντιχοληστερινική δράση,

· αλλά και ευεργετικές ιδιότητες για το στομάχι.

Επίσης, ο κρόκος ενδείκνυται ως αντισηπτικό της στοματικής κοιλότητας.

Τα διάφορα είδη κρόκου βαθμολογούνται σύμφωνα με εργαστηριακές μετρήσεις χαρακτηριστικών, όπως οι κροκίνες [crocin/ ‘υπεύθυνη’ για το χρώμα], η πιροκροκίνη [pirocrocin/ ‘υπεύθυνη’ για τη γεύση] και η περιεκτικότητα σε σαφρανάλη [safranal/ ‘υπεύθυνη’ για το άρωμα], που αποτελούν τις βασικές παραμέτρους ποιότητας. Οι ουσίες αυτές ανήκουν στην οικογένεια των καροτενοειδών  [όπως το λυκοπένιο, το β-καροτένιο κλπ.], που αποδεδειγμένα έχουν ισχυρή αντιοξειδωτική δράση. Τα καροτενοειδή που περιέχει ο κρόκος, ωστόσο, είναι τα μόνα πλήρως υδατο-διαλυτά συστατικά αυτής της κατηγορίας. Καθώς το ανθρώπινο σώμα αποτελείται κατά περίπου 70% από νερό, αυτό συνεπάγεται ότι η αντιοξειδωτική δράση των ουσιών αυτών ‘φθάνει’ στα κύτταρα του ανθρώπινου σώματος ακόμη και του εγκεφάλου, προσφέροντας ισχυρότερη αντιοξειδωτική προστασία. Ο ελληνικός κρόκος Κοζάνης θεωρείται ο καλύτερος στον κόσμο. Με χρωστική δύναμη άνω του 240, επιβεβαιωμένη από εργαστηριακές εκθέσεις, είναι 50 τουλάχιστον βαθμούς υψηλότερα από το ελάχιστο διεθνές πρότυπο.

Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα του ελληνικού σαφράν [στίγματα κρόκου Κοζάνης] εντοπίζεται στην αδιαμφισβήτητη ποιότητα της α’ ύλης [ο κρόκος Κοζάνης θεωρείται η καλύτερη ποιότητα σαφράν παγκοσμίως βάσει αντικειμενικών μετρήσεων με τη διαδικασία ISO 3632 TS], αλλά και στην ‘καθαρότητα’ του τελικού προϊόντος [χωρίς προσμίξεις].

Για τις φαρμακευτικές ιδιότητες του κρόκου μίλησε σε ημερίδα με Θέμα «Καρδιά και διατροφή» στο Ηράκλειο της Κρήτης, που πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2004 από το Ελληνικό Ίδρυμα Καρδιολογίας, τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο και τον Φαρμακευτικό Σύλλογο Ηρακλείου, ο καθηγητής Αιματολογίας του Α.Π.θ. κ Ζαχαρίας Σινάκος.

«Ο κρόκος θεωρείται ένα από τα πιο ενδιαφέροντα φαρμακευτικά φυτά. Για τις θεραπευτικές του εφαρμογές υπάρχουν αναφορές ήδη 1.500 χρόνια π.χ. σε Αιγυπτιακό πάπυρο. Ο Ιπποκράτης, ο Γαληνός, ο Διοσκουρίδης και άλλοι στην αρχαιότητα τον συνιστούν ως παυσίπονο, αντιπυρετικό, υπναγωγό, εμμηναγωγό, επουλωτικό. Στην Κίνα χρησιμοποιείται και σήμερα εμπειρικά σε πυρετό, αμηνόρροια, φλεβική στάση, έλκη, στηθάγχη (1).

Η σύγχρονη ιατρική έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον για τις φαρμακευτικές ιδιότητες του κρόκου.

Η σχετική έρευνα είναι συνεχής και πολύπλευρη. Και η βιβλιογραφία εμπλουτίζεται συνεχώς από ενδιαφέρουσες πειραματικές παρατηρήσεις.

Εν τούτοις όπως αναφέρουν οι «Fatechi et al», οι δραστικές ουσίες δεν είναι στο σύνολο τους γνωστές και ο μηχανισμός δράσης τους σε πολλά σημεία αποτελεί ακόμη αντικείμενο έρευνας. Οπωσδήποτε τα πιο γνωστά παράγωγα του κρόκου είναι η κροκίνη, η κροκετίνη, η πικρο- κροκίνη και η σαφρανάλη, από τα παράγωγα αυτά το πιο μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι κροκίνες λόγω και της μεγάλης υδατοδιαλυτότητάς τους. Όπως ήδη αναφέρθηκε, η βιβλιογραφία είναι πλούσια σε παρατηρήσεις που περιγράφουν βιολογικές δραστηριότητες του κρόκου. Μια κατ’ αρχήν προσπάθεια κωδικοποίησης των δράσεων αυτών, των φαρμακευτικών ιδιοτήτων του κρόκου, θα επιχειρήσουμε στη σύντομη αυτή ανασκόπηση.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι ιδιότητες αυτές στις περισσότερες περιπτώσεις χρεώνονται στο σύνολο του κρόκου (κόκκινα στίγματα) (saffron). Σε μικρό αριθμό παρατηρήσεων χρησιμοποιήθηκε ένα μόνο παράγωγο και κυρίως οι κροκίνες, λόγω και της υδατοδιαλυτότητάς τους. Αυτό αποτελεί ίσως και μια από τις βασικές αιτίες που δυσχεραίνει τη διακρίβωση του μηχανισμού δράσης του κρόκου.
Οι πιο γνωστές και χαρακτηριστικές ιδιότητες του κρόκου είναι:

Ασκεί αντιοξειδωτική δράση (3)

Ασκεί αντιφλεγμονώδη δράση (4)

Ασκεί αγγειοδιασταλτική δράση (4)

Αναστέλλει τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων (5)

Αναστέλλει την δράση της τοποϊσομεράσης (6)

Αναστέλλει την δράση της τυροσυνάσης (7)

Βελτιώνει την εγκεφαλική λειτουργία (8)\

Κάθε μια από τις ιδιότητες αυτές χωριστά, ή και σε συνδυασμό, προσδιορίζει και τις διαπιστωμένες σε πειραματικά επίπεδο θεραπευτικές δράσεις του κρόκου.

Ως πιο ενδιαφέρουσα από τις βιολογικές ιδιότητες του κρόκου θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί η αντιοξειδωτική. Είναι γνωστό πόση σημασία αποδίδει σήμερα η ιατρική στο «οξειδωτικό stress» και γενικότερα στις ελεύθερες ρίζες. Σειρά από παθολογικές καταστάσεις συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την παρέμβαση, την συμμετοχή των ριζών αυτών. Γι’ αυτό είναι και μεγάλο το ενδιαφέρον για θα την αναστολή τους.

Η γνωστή και περισσότερο μελετημένη θεραπευτική δράση του κρόκου, που συνδέεται ενδεχομένως με την αντιοξειδωτική δράση του, είναι η αντικαρκινική. Οι σχετικές αναφορές είναι πράγματι πολλές τόσο σε κυτταρικο επίπεδο (9), όσο και σε πειραματικές νεοπλασίες (in vivo). Ασκίτης απο «σάρκωμα 180», ασκίτης από καρκίνο του Ehrlich, ασκίτης από λέμφωμα (6), αδενοκαρκίνωμα του εντέρου (10), κ.α. απαντούν στην χορήγηση του κρόκου ή κροκίνης.\

Δικές μας παρατηρήσεις έδειξαν αναστολή της ενσωμάτωσης θυμιδίνης σε ανθρώπινες σειρές καρκινικών κυττάρων παρουσία της σαφρανάλης. Εξάλλου τόσο το εκχύλισμα κρόκου όσο και τα παράγωγά του, κροκίνη και σαφρανάλη, αύξησαν σε σημαντικό βαθμό την επιβίωση επιμυών με λευχαιμία Ρ388 (12).

Για τη δράση αυτή του κρόκου προτείνονται και άλλες υποθέσεις όπως αναστολή της σύνθεσης του DNA και του RNA καθώς και αναστολή της δράσης της τοποϊσομεράσης (6). Από τους «Escribano et α1» προτείνεται η δοκιμή της κροκίνης στον ανθρώπινο καρκίνο λόγω και της μεγάλης υδατοδιαλυτοτητάς της.

Με έμφαση σημειώνεται η ευνοϊκή επίδραση των αντιοξειδωτικών και ιδιαίτερα των καροτενοειδών -στα οποία περιλαμβάνονται και οι κροκίνες- σε εκδηλώσεις από το δέρμα, που οφείλονται στην ηλιακή ακτινοβολία. Η σχετική βιβλιογραφία είναι πολύ ενδιαφέρουσα (14).

Η αντιοξειδωτική δράση του κρόκου ενδιαφέρει ενδεχομένως και τον καρδιακό μυ. Είναι γνωστό ότι το οξειδωτικό stress όπως παρατηρείται μετά από έμφραγμα, επαναιμάτωση, χορήγηση αδριαμυκίνης, οδηγεί μέσα από ειδικούς μηχανισμούς σε αύξηση της απάπτωσης των μυϊκών ινών. Την διαδικασία αυτή ανακάπτουν τα αντιοξειδωτικά.

Ευνοϊκή αναμένεται να είναι η επίδραση του κρόκου και στην θρομβοεμβολική νόσο, από την παρατηρηθείσα αναστολή της συγκόλλησης των αιμοπεταλίων αλλά και την αναφερόμενη αντιφλεγμονώδη δράση του. Η έρευνα της δράσης αυτής (που υπενθυμίζει αυτή της ασπιρίνης) θα πρέπει να επιβεβαιωθεί και σε παρατήρηση in vivo, είτε σε πειραματικό μοντέλο (όχι πολύ αξιόπιστο) είτε σε εθελοντές. Αξίζει όμως να σημειωθεί η αναφερόμενη μειωμένη συχνότητα εμφραγμάτων στην Valencia που αποδίδεται στην μεγάλη χρήση κρόκου στην περιοχή αυτή (15). Η παρατήρηση υπενθυμίζει την αντίστοιχη στην Γαλλία με την μέτρια κατανάλωση του κρασιού (γαλλικό παράδοξο).

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κλινική εφαρμογή του κρόκου για την βελτίωση της μνήμης από Ιάπωνες ερευνητές (το σχετικό σκεύασμα κυκλοφορεί ήδη στην Ιαπωνία). Και μολονότι δεν υπάρχουν σχετικές αναφορές από παρατηρήσεις στον άνθρωπο, σε πειραματικό επίπεδο, σε ποντικούς η δράση αυτή αποδείχθηκε με βεβαιότητα (8). .

Μια ενδιαφέρουσα πρόταση αφορά την χορήγηση του κρόκου για την θεραπεία της ηλιακής οφθαλμοπάθειας, για την οποία δεν υπάρχει παραδεκτή θεραπεία. Σε πειραματικό μοντέλο που μιμείται τις βλάβες του οφθαλμού στον άνθρωπο τα αποτελέσματα ήταν ενθαρρυντικά (16). Τέλος, θα αναφέρουμε την παρατηρηθείσα μείωση της αρτηριακής πίεσης σε ποντικούς μετά από χορήγηση κρόκου, πιθανότατα κατά τους συγγραφείς λόγω και της αντιοξειδωτικής δράσης αυτού. Η αναστολή της δράσης αυτής της τυρονάσης ενδιαφέρει την δερματολογία, αφού έχει ως αποτέλεσμα μείωση της μελανίνης και ενδεχομένως σχετική εφαρμογή στην κοσμητική (17).

Από τις παραπάνω βεβαιωμένες πειραματικές παρατηρήσεις προκύπτει άτι ο κρόκος θα μπορούσε να βρει κλινική εφαρμογή σε πολλές παθολογικές καταστάσεις. Ήδη όπως αναφέρθηκε χορηγείται για την βελτίωση της μνήμης σε δόσεις 120mg/24ωρο. Η δόση αυτή αντιστοιχεί στο περιεχόμενο του δείγματος του Συνεταιρισμού (125 mg). Θεωρούμε ότι στην δόση αυτή θα μπορούσε να φανεί ωφέλιμη η χορήγηση του στην «ηλιακή Οφθαλμοπάθεια» (όπως προτείνουν οι ειδικοί). Ενδεχομένως δε και στην μείωση της θρομβωτικής διάθεσης, λόγω της αντιαιμοπεταλικής, αντιφλεγμονώδους αλλά και αντιοξειδωτικής δράσης.

Η θεραπευτική χρήση του κρόκου στον καρκίνο, όπως προτείνεται στην βιβλιογραφία με βάση τα πειραματικά δεδομένα αποτελεί ειδικό πρόβλημα. Και μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία σχετική αναφορά. Γι’ αυτό και η εφαρμογή του στις περιπτώσεις αυτές δεν συζητείται προς το παρόν. Τέλος, Θα πρέπει να αναφερθεί ότι ο κρόκος ο ήμερος (Crocus saltvus) θεωρείται ατοξικός (6)».

*** Οι αριθμοί αφορούν βιβλιογραφία. Πηγή : Περιοδικό ΓΡΑΦΗΜΑ

 

Πηγή: anaplasi-rehab

EUCHARISTOOMEN AKOMINATE CHOONIATA

About sooteris kyritsis

Job title: (f)PHELLOW OF SOPHIA Profession: RESEARCHER Company: ANTHROOPISMOS Favorite quote: "ITS TIME FOR KOSMOPOLITANS(=HELLINES) TO FLY IN SPACE." Interested in: Activity Partners, Friends Fashion: Classic Humor: Friendly Places lived: EN THE HIGHLANDS OF KOSMOS THROUGH THE DARKNESS OF AMENTHE
This entry was posted in Health and wellness and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s