H ΝΑΥΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΟΥΣ (ΜΕΡΟΣ IC teleutaion)


image

image

(ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ  5/01/13)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10ο
Η ΑΞΙΑ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ
ΤΟΥ Ε ΛΛΗΝΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ
ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ
1. ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΛΑΓΗ – Η ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ
Οι Έλληνες νιώθουν πολύ μεγάλη ευαισθησία για τη θάλασσα και ειδικότερα για τα πελάγη του;,
το Ιόνιο και το Αιγαίο Πέλαγος, για λόγους ιστορικούς, πρακτικούς και ρομαντικούς ή γιατί όλα γι αυτούς αρχίζουν και τελειώνουν εκεί, στη θάλασσα.
Το Αιγαίο και το Ιόνιο πέλαγος είναι οι δυο ζωοδότες πνεύμονες της Ελλάδας. Απ’ τη  θάλασσα του Αιγαίου και του Ιονίου Πελάγους αναπνέει και ζει η Ελλάδα, άρα η ύπαρξη και το μέλλον της είναι δεμένα με το υγρό τους στοιχείο. Η Ελλάδα δεν περιβρέχεται απλά από θάλασσα.
Μπαίνει μέσα στη θάλασσα και σχηματίζει το Αιγαίο και το Ιόνιο Πέλαγος. Αυτά έχει ως βάση, αυτά  έχει ως προμαχώνα, αυτά είναι το μεγάλο της μυστικό. Από τη θέση τους ελέγχονται θαλάσσιοι  δρόμοι μεγάλης σημασίας, κάτι που δίνει στη Ελλάδα ιδιαίτερη στρατηγική αξία, όπως και έχει κατά  καιρούς προκαλέσει την επιβουλή εχθρών και τη σύγκρουση συμφερόντων φίλων.
Το Αιγαίο και το Ιόνιο πέλαγος είναι οι αφετηρίες της μεγαλύτερης στον κόσμο ναυτικής ιστορίας, της Ελληνικής. Τα απίθανα επιτεύγματα και ασύλληπτες ναυτικές περιπέτειες από τα  πανάρχαια χρόνια, όπως η αργοναυτική εκστρατεία, η εκστρατεία της Τροίας, οι περιπλανήσεις του  ακαταπόνητου και πολύτροπου Οδυσσέα, του συμβόλου του ναυτικού δαιμόνιου της φυλής των Ελλήνων κ.α., οι ναυμαχίες Σαλαμίνας, Μυκάλης κ.τ.λ.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη, το Αιγαίο και Ιόνιο Πέλαγος, λόγω των πολλών νησιών (η ύπαρξη νησιών σε μια χώρα δημιουργεί την ανάγκη ανάπτυξη της ναυσιπλοΐας και της ναυπηγικής, ενώ όταν  σε μια παράλια χώρα δεν υπάρχουν νησιά δύσκολα αποφασίζει κάποιος κάτοικός της να κάνει με  πλεούμενο μακρινό ταξίδι κ.τ.λ.), ανάπτυξαν εξ ανάγκης πρώτοι οι Έλληνες τη ναυτιλία και τη ναυπηγική, όπως μαρτυρούν οι μύθοι, τα γραπτά μνημεία: η Ιλιάδα και Οδύσσεια, η Αργοναυτική εκ-
στρατεία, ο μύθος Δαίδαλου και Ίκαρου κ.α., καθώς και τα αρχαιολογικά ευρήματα.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη επί εποχής Μίνωα δημιουργήθηκε ο πρώτος Ελληνικός και συνάμα  Ευρωπαϊκός πολιτισμός, καθώς και ο πρώτος πολεμικός στόλος.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη, σύμφωνα με το Θουκυδίδη (Ιστορία Α, 3 – 7) και τους άλλους αρχαίους  συγγραφείς (όπως είδαμε στο  Κεφάλαιο 2), όταν άρχισε να αναπτύσσεται η ναυτιλία πολλοί το ρίξανε στην πειρατεία και πιο πολλοί οι Κάρες με τους Φοίνικες. Ο Μίνωας ήταν ο πρώτος ηγεμόνες από  τους Έλληνες που αφενός θέσπισε σοφούς – σωστούς – θεϊκούς νόμους κατά των παρανομούντων  και αφετέρου συγκρότησε πολεμικό ναυτικό και μ’ αυτό ελευθέρωσε το Αιγαίο από τους ληστές και
πειρατές Κάρες και Φοίνικες με συνέπεια οι Έλληνες και κυρίως οι κάτοικοι των παράλιων Ελληνικών  πόλεων να  σταματήσουν το μεταναστευτικό βίο που τους εξανάγκαζαν οι κακοποιοί και να αποκτήσουν μόνιμη και ασφαλή κατοικία (δηλαδή πατρίδα), οι δια θαλάσσης συγκοινωνίες να γίνουν ασφαλέστεροι και έτσι οι Έλληνες να μπορέσουν να ασχοληθούν και με ναυτικές εργασίες και έτσι να  πλουτίσουν, να επικρατήσουν κ.τ.λ., αλλά και το Αιγαίο στο εξής να γίνει σταυροδρόμι σε
ανταλλαγές αγαθών και ιδεών, να λειτουργεί ως μεγάλο ναυτικό σχολείο και να μεταδίδει  τα διδάγματά του στους  πολιτισμούς τριών ηπείρων.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη, το Αιγαίο και το Ιόνιο Πέλαγος, αφότου συγκροτήθηκε το πολεμικό ναυτικό του Μίνωα, σχηματίστηκαν οι πρώτες πόλεις του κόσμου: η Κνωσός στην Κρήτη, η Μινώα στη  Σικελία, η Κόρινθος και οι Μυκήνες στην Πελοπόννησο, η Αθήνα στην Αττική κ.τ.λ., που ήταν όλες  Ελληνικές και από τα μεγαλύτερα ναυτικά και πολιτιστικά κέντρα.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη, το Αιγαίο και Ιόνιο Πέλαγος, υπήρχε πάντοτε πολύ δραστήρια εμπορική  κίνηση, αλλά έγιναν και πάρα πολλές μεγάλες ναυτικές επιχειρήσεις: Εκστρατεία της Τροίας, Αργοναυτική εκστρατεία κ.α.
Σε αυτά εδώ τα πελάγη, το Αιγαίο και Ιόνιο Πέλαγος, έγιναν πολύ σημαντικά πολεμικά γεγονότα,τόσο στις εμφύλιες διαμάχες της αρχαιότητας (Πελοποννησιακός πόλεμος κ.α.) όσο και τον καιρό  που οι Έλληνες πολεμούσαν εναντίον των βαρβάρων της Ασίας (Περσών, Φοινίκων, Καρών κ.α.). Η  ναυμαχία της Σαλαμίνας είναι εκείνη που έσωσε την Ευρώπη από το βαρβαρισμό.

image

image

image

image

image

image

image

image

 

2. Η ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΥΣ
Το Αιγαίο ή Ελληνικό Αρχιπέλαγος αποτελείται από πολλά νησιά και συνάμα βρίσκεται σε μια από   τις σπουδαιότερες γεωγραφικές θέσεις του πλανήτη. Κείται ανάμεσα σε δυο μεγάλες ηπείρους, την  Ασία και την Ευρώπη, και έχοντας λίγο πιο πέρα μια άλλη, την Αφρική. Κατόπιν αυτού από αρχαιοτάτων χρόνων υπήρξε ο μεγάλος στόχος απόκτησης του από πάρα πολλούς λαούς: Έλληνες, Κάρες,Φοίνικες, Πέρσες, Αιγυπτίους κ.α. Ωστόσο το Αρχιπέλαγος ήταν πάντα Ελληνικό και γι αυτό άλλωστε  οι αρχαίοι συγγραφείς (Θουκυδίδης κ.α.) το αποκαλούν και με την ονομασία «Ελληνική θάλασσα» και ακολουθεί πάντα την τύχη της Ελλάδας.
Υπενθυμίζεται επίσης ότι ο πρώτος που οίκισε τα ελληνικά νησιά με μόνιμους κατοίκους ήταν ο  Μίνωας. Πιο πριν τα νησιά ήσαν λέει απλώς λημέρια ληστών και πειρατών.
Το Αιγαίο είναι η συνέχεια του ηπειρωτικού κορμού της Ελλάδας, που τον συνδέει δεν τον χωρίζει με το νησιώτικο χώρο σ’ ένα ενιαίο σύνολο, ολοκληρωμένο και αδιάσπαστο. Επομένως το Αιγαίο  αποτελεί για τους ‘Έλληνες ένα κομμάτι της πατρίδας τους. Είναι ένας ζωτικός παράγοντας για την  Ελλάδα και η απώλεια του ελέγχου του ή η συγκυριαρχία του με την Τουρκία θα ισοδυναμεί με καθαρή απώλεια εθνικού χώρου, ακρωτηριασμό της Ελλάδας, αφού έτσι θα απομονωθεί όλος ο νησιωτικός χώρος απ’ το άλλο κομμάτι, τον ηπειρωτικό χώρο, με επακόλουθο τον αποκλεισμό των νησιών  και τη σταδιακή οικονομική κι αμυντική κατάρρευσή τους.
Ο περιορισμός της Ελλάδας στα στενά όρια του ηπειρωτικού κορμού και η απώλεια των ζωντανών κυττάρων του ελληνισμού της M. Ασίας, λόγω της έντασης με την Τουρκία και την οδυνηρή κλιμάκωση του 1922, οδήγησαν στην απώλεια του οικονομικού δυναμισμού των νησιών του Αιγαίου.
Βέβαια, μπορεί έκτοτε τα νησιά να έχασαν τον πρωταγωνιστικό τους ρόλο, δεν έπαψαν όμως να  τροφοδοτούν την Ελληνική εμπορική ναυτιλία με ναύτες, καπετάνιους και σημαντικές εφοπλιστικές  προσωπικότητες, σύγχρονες ενσαρκώσεις της μυθικής φιγούρας του Οδυσσέα.

3. Η ΑΞΙΑ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟ-
ΣΜΟ
Α. Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΚΗ ΤΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ
Ένας λαός που διαθέτει θάλασσα είναι τυχερός, γιατί του δίδεται η δυνατότητα αφενός να πολλαπλασιάσει το γεωγραφικό του χώρο και αφετέρου να εκμεταλλευθεί και άλλου είδους ζωικό βασίλειο. Επειτα, αν ένας λαός διαθέτει ναυτικό, πολεμικό και εμπορικό, του δίδεται η δυνατότητα αφενός να αμυνθεί ή να επιτεθεί καλλύτερα σε περίοδο πολέμου και αφετέρου να πλουτίσει από το  εμπόριο σε περίδο ειρήνης.Αυτός ήταν και ο λόγος που από αρχαιοτάτων χρόνων τα σημαντικότερα  κέντρα ήσαν παραλλιακές πόλεις: Κνωσός, Αθήνα-Πειραιάς, Κόρινθο, Ρώμη, Λονδίνο κλπ
Σε καμιά ιστορική περίοδο οι Έλληνες δεν έχασαν τη ζωογόνα τους επαφή με τη θάλασσα, δεν  έπαψαν να αποτελούν ναυτικό έθνος. Ακόμη και στις πλέον σκοτεινές περιόδους της κυριαρχίας της  Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, γνώσεις και νέες ιδέες από τον ευρωπαϊκό κόσμο δε σταμάτησαν να  εισρέουν στην Ελλάδα και στα νησιά της από τους θαλασσινούς δρόμους. Ο  σύγχρονος Έλληνας, όπως άλλωστε και οι πρόγονοί του, αναγνωρίζει στο ναυτικό και τον έμπορο τα θετικά σημεία του
εαυτού του, το δυναμισμό και την εφευρετικότητα, το πολυμήχανο, την άνεση στην επικοινωνία και  την τάση για αναζήτηση και εξερεύνηση που δε γνωρίζει το φόβο του τιμήματος.
Το Ελληνικό εμπορικό ναυτικό είναι άκρως αναγκαίο για τους Έλληνες, γιατί συνδέει τα Ελληνικά νησιά τόσο μεταξύ τους όσο και με την ηπειρωτική Ελλάδα καθώς και την Ελλάδα με τις  υπόλοιπες χώρες που διαθέτουν θάλασσα.
Το ναυτικό επάγγελμα, άμεσα συνδεδεμένο με την ιστορία της Ελλάδας, αποτελεί έναν σημαντικό τομέα της απασχόλησης του Ελληνικού εργατικού δυναμικού, αποφέροντας στις Ελληνικές  οικογένειες υψηλό εισόδημα και εισροή ευεργετικού συναλλάγματος στην εθνική οικονομία.
Οι Έλληνες, αφότου συγκροτήθηκε το πολεμικό ναυτικό του Μίνωα και απελευθερώθηκαν οι θαλάσσιοι διάδρομοι, ασχολήθηκαν και με το θαλάσσιο εμπόριο με συνέπεια να πλουτίσουν, επικρατήσουν κ.τ.λ. όπως μας λέει ο Θουκυδίδης (Ιστορία Α).
Οι Έλληνες ναυτικοί μετά την κατάκτησή της Ελλάδας από τους Ρωμαίους παρήκμασαν, όμως  στη βυζαντινή περίοδο ήκμασαν και πάλι προσφέροντας πολλά στον Ελληνισμό. Κατά την περίοδο  της τουρκοκρατίας, παρόλη τη σκληρή τουρκική κυριαρχία, οι Έλληνες ναυτικοί ανέπτυξαν μεγάλο  εμπορικό στόλο και στην επανάσταση του 1821 προσέφεραν στον Αγώνα πάρα πολλά πλοία και  ναύτες.

Β. Η ΑΞΙΑ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ
Η προσφορά του Ελληνικού ναυτικού τόσο στο έθνος, στην Ελλάδα, όσο και στον κόσμο είναι  ανεκτίμητη.
Αφότου, λέει ο Θουκυδίδης (Ιστορία Α, 3 – 13), συγκροτήθηκε το πολεμικό ναυτικό του Μίνωα  και διώχθηκαν μ’ αυτό οι κακοποιοί Κάρες και Φοίνικες από το Αιγαίο, οι Έλληνες και κυρίως οι  κάτοικοι των παράλιων Ελληνικών πόλεων μπόρεσαν να σταματήσουν το μεταναστευτικό βίο που  έκαναν, για να αποφύγουν τις σφαγές, αιχμαλωσίες και λεηλασίες των κακοποιών και έτσι να αποκτήσουν μόνιμη και ασφαλή κατοικία (δηλαδή πατρίδα), οι δια θαλάσσης συγκοινωνίες έγιναν ασφαλέστεροι και έτσι οι Έλληνες μπόρεσαν να ασχοληθούν και με ναυτικές εργασίες με συνέπεια να  πλουτίσουν, να επικρατήσουν κ.τ.λ. Επομένως χάρη του πολεμικού ναυτικού και του Μίνωα

υπάρχει ή που αναπτύχθηκε η Ελλάδα.
Η Αθήνα ερημώθηκε, καταστράφηκε και καταλήφθηκε από τους Πέρσες. Όμως οι Αθηναίοι δεν  έμειναν χωρίς πατρίδα. Είχαν πατρίδα τις διακόσιες εξοπλισμένες τριήρεις (“Διακόσιες νήες πεπληρωμέναι εστίν ημίν η Πατρίς”). Με αυτές πολέμησαν και μ’ αυτές απελευθέρωσαν την πόλη  τους.
“Εκ της θαλάττης άπασα ήρτηται σωτηρία”, έγραφε ο Ξενοφώντα. “Τίποτα, αρχόντοι, δε  φελά, μονάχα το καράβι” βροντοφωνούσε στις δύσκολες στιγμές του Μεγάλου Αγώνα και ο καπετάν Κωνσταντής Κανάρης.
Η στεριανή Ελλάδα χάθηκε ολόκληρη για 400 χρόνια απ’ το χάρτη, όμως επέζησε στη  θάλασσα. Ο Οθωμανός βάρβαρος, αδιάφορος και ξένος προς τη θάλασσα, άφησε την Ελληνική  θάλασσα στον Έλληνα υπόδουλο. Φύσει μη ναυτικός λαός οι Οθωμανοί, δεν ήσαν σε θέση να κατανοήσουν τη μεγάλη σημασία της ναυτικής δύναμης για την υπερπόντια αυτοκρατορία τους. Τραγικό  λάθος. Γι’ αυτούς το ναυτικό ήταν βοηθητικό όπλο του στρατού ξηράς. Ακόμη τραγικότερο λάθος.
Η σχέση: θάλασσας-σωτηρίας και ισχύος της Ελλάδας είναι ταυτισμένη με την ιστορία  των Ελλήνων. Κρητική θαλασσοκρατορία, Σαλαμίνες, Αθηναϊκή ηγεμονία κ.α.
Η κοσμοκράτειρα Αθήνα θα καταρρεύσει μόνο όταν χάσει το στόλο της στη Σικελική εκστρατεία.
Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία θα καταρρεύσει μόνο όταν αρχίζει να παραμελεί το στόλο της και να  παραχωρεί ναυτικά έσοδα ή προνόμια σε Γενουάτες, σταυροφόρους κ.τ.λ.
Στον Αγώνα της Ανεξαρτησίας ο κρίσιμος ρόλος του τρινήσιου ναυτικού θα έχει πανελλήνια αποδοχή. Η Πελοποννησιακή Γερουσία, που αποτελείτο από στεριανούς, έγραφε στους Yδραίους πρόκριτους το 1823: “Αναγκαία η διατήρησις του Ελληνικού στόλου προς σωτηρίαν της Eλλάδος… άνευ  του οποίου και τυφλοίς δήλον ότι αδύνατον να σωθή η Eλλάς αν και μυρίας μάχας ήθελεν νικήσει  κατά ξηράν”.
Όταν προς το τέλος της Επανάστασης ο αγώνας στη στεριά ψυχορραγούσε, οι πάρωνες, οι γολέτες και τα πυρπολικά διατήρησαν την Επανάσταση στη ζωή και ήρθε τελικά η ανεξαρτησία.
Το Ελληνικό ναυτικό, λένε οι ιστορικοί, είναι εκείνο που νίκησε τους βάρβαρους στη Σαλαμίνα  και χάρη αυτού σώθηκε από το βαρβαρισμό όχι μόνο η Ελλάδα, αλλά και η Ευρώπη ολόκληρη.
Στους Βαλκανικούς πολέμους η κυριαρχία μας στο Αιγαίο εδραίωσε την ισχύ της Ελλάδας στο  μέτωπο, επηρέασε πολιτικά τους γείτονες της και επέτρεψε στο στόλο της, υπό τον Παύλο Κουντουριώτη, να απελευθερώσει αλύτρωτες παράλιες περιοχές και τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου.
Το Ελληνικό Ναυτικό, που αποτελούσε τη μόνη ναυτική δύναμη της Συμμαχίας των Βαλκανικών  Συμμάχων της Βουλγαρίας, Σερβίας και Μαυροβρουνίου και Ελλάδας, στον πόλεμο κατά της Τουρκίας συντέλεσε αποφασιστικά στη νίκη και ελευθερία τους.
Το Ελληνικό Ναυτικό συνέχισε τον πόλεμο στο πλευρό των Συμμάχων όχι μόνο μέχρι την απελευθέρωση της Ελλάδας τον Οκτώβριο του 1944, αλλά μέχρι την τελική νίκη των Συμμάχων στην  Ευρώπη, που πραγματοποιήθηκε με την πλήρη κατάρρευση της Γερμανίας το Μάιο του 1945.
Η συμμετοχή των Ελληνικών πλοίων στις αποβάσεις της Νορμανδίας και Νότιας Γαλλίας αποτελεί την  κορωνίδα της δράσης του Ελληνικού Ναυτικού εκείνη την περίοδο.

TELOC

ΤΟΥ Α. Γ. ΚΡΑΣΑΝΑΚΗ

 

image

image

About sooteris kyritsis

Job title: (f)PHELLOW OF SOPHIA Profession: RESEARCHER Company: ANTHROOPISMOS Favorite quote: "ITS TIME FOR KOSMOPOLITANS(=HELLINES) TO FLY IN SPACE." Interested in: Activity Partners, Friends Fashion: Classic Humor: Friendly Places lived: EN THE HIGHLANDS OF KOSMOS THROUGH THE DARKNESS OF AMENTHE
This entry was posted in HISTORIC THEMES and tagged , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.